Aktualnie jesteś: Ponaduczelniany Przegląd Performansu

Szara strefa

Performans Marii Lisovskiej, Vasylyny Martseniuk, Vladyslava Nesterchuka / AST w Krakowie Filia we Wrocławiu, Teatr_Netvor

W ramach Ponaduczelnianego Przeglądu Performansu

niedz. 7.12.2025, 17:00
Studio Na Grobli Instytutu Grotowskiego / Sala Studyjna

Czas trwania: 15 minut
Wstęp wolny

Szara strefa
PPP, proj. Michalina Kraucewicz

Chcemy mówić o tym, o czym zazwyczaj się milczy. I w sposób, który wielu uznałoby za niewłaściwy. Damy głos tym, którzy nie mogą sami go ujawnić.

Co to znaczy być gejem na froncie?
Co to znaczy ukrywać swoją tożsamość, nawet patrząc w oczy śmierci?

„Szara strefa” to przestrzeń pomiędzy. Obszar, o który toczy się nieustanna walka. To również stan człowieka, który nie ma lub nie może mieć swojej tożsamości.
Ludzie, którzy nie wiedzą, kim są, żyją w szarej strefie. Także ci, którzy wiedzą, ale muszą tę wiedzę ukrywać, są tam uwięzieni.

Mariia LisovskaMariia Lisovska jest reżyserką i twórczynią performatywną, pracującą na styku dokumentu, poetyki i działań fizycznych. Tworzy teatr jako przestrzeń spotkania – między ludźmi, językami i rzeczywistościami, które na co dzień się mijają. Interesuje ją ciało jako nośnik pamięci oraz scena jako miejsce, w którym prywatne historie zaczynają rezonować zbiorowo. Studiowała reżyserię na Charkowskim Uniwersytecie Sztuk w latach 2020–2024, gdzie rozwijała praktykę opartą na procesie i pracy zespołowej. W swoich projektach często sięga po biografie performerów i performerek, materiały autobiograficzne i konteksty społeczne – szczególnie te związane z migracją, tożsamością i napięciami kulturowymi. Ważnym obszarem jej poszukiwań jest również wrażliwość, tożsamość oraz obecność tematów marginalizowanych w przestrzeni publicznej. Realizowała działania teatralne i performatywne w Polsce i za granicą, współtworząc projekty międzynarodowe i interdyscyplinarne z Teatrem Brama (2022–2024). Lubi pracować w warunkach ograniczeń – bez budżetu, w nieteatralnych przestrzeniach, z zespołami, które tworzą się na chwilę, ale działają bardzo intensywnie. Obecnie prowadzi projekty łączące sztukę z działaniami społecznymi, gdyż wierzy, że teatr może być narzędziem czułej zmiany – nie przez deklaracje, lecz przez doświadczenie.


Марія Лісовська – режисерка та перформативна мисткиня, яка працює на перетині документалістики, поетики та фізичних практик. Створює театр як простір зустрічі – між людьми, мовами та реальностями, що в повсякденні часто розминаються. Її цікавить тіло як носій пам’яті, а також сцена як місце, де приватні історії починають резонувати на колективному рівні. У 2020–2024 роках навчалася режисурі в Харківському Університеті Мистецтв, де розвивала практику, засновану на процесі та командній роботі. У своїх проєктах вона часто звертається до біографій перформерів і перформерок, автобіографічних матеріалів і соціальних контекстів – особливо тих, що пов’язані з міграцією, ідентичністю та культурними напруженнями. Важливою сферою її пошуків є також чутливість, ідентичність і присутність маргіналізованих тем у публічному просторі. Марія реалізовувала театральні та перформативні проєкти в Польщі та за кордоном, співтворюючи міжнародні та інтердисциплінарні ініціативи з Teatrem Brama (2022–2024). Їй подобається працювати в умовах обмежень – без бюджету, у нетрадиційних просторах, з командами, що виникають тимчасово, але діють дуже інтенсивно.Наразі вона реалізує проєкти, що поєднують мистецтво з соціальними практиками, адже вірить, що театр може бути інструментом чутливої зміни – не через декларації, а через досвід.

Vasylyna Martseniuk jest aktorką, reżyserką, performerką i artystką interdyscyplinarną. Współzałożycielka niezależnego ukraińskiego teatru GAS w Polsce oraz jedna z kuratorek Sceny Ukraińskiej, działającej przy Instytucie im. Jerzego Grotowskiego we Wrocławiu. Urodziła się w Bachmucie, w Ukrainie. W 2021 roku rozpoczęła studia aktorskie (specjalność: teatr animacji) na Narodowym Uniwersytecie Artystycznym im. Iwana Kotlarewskiego w Charkowie. W wyniku pełnoskalowej inwazji Rosji w Ukrainę, w marcu 2022 roku przeniosła się do Polski, gdzie kontynuuje studia na Wydziale Lalkarskim Akademii Sztuk Teatralnych im. Stanisława Wyspiańskiego we Wrocławiu (specjalność: aktorstwo teatru lalek). W 2022 roku była nominowana do nagrody Arlekin w kategorii debiut wraz z innymi członkiniami niezależnego teatru GAS za spektakl „Historia Ukrainy”. W 2025 roku otrzymała tytuł Ambasadorki Młodzieżowej Energii Wrocławia 2025 w kategorii kultura i sztuka przyznawanego przez Fundację ART JTM. Jest reżyserką dokumentalno-performatywnego spektaklu „Historia Ukrainy” (2024) oraz muzycznego spektaklu dla dzieci „Świat Omy” (2024). Współtworzyła czytania performatywne takie jak: „Ziemia jest niebieska jak pomarańcza” (2023), „MAJDAN: ukraińskie re-kreacje” (2023), „Opiekuńcze więzienie” (2025), a także 11-godzinny performans ruchowy „Taniec bez końca” (2023), zaprezentowany w ramach Festiwalu Teatru na Faktach „Antybohaterka” (2023). Jako aktorka występowała w produkcjach niezależnego teatru GAS „Wiosna lato jesień zima i znowu wiosna” (2024), „Historia Ukrainy” (2024) oraz  „Antologia” (2025), a ponadto w spektaklach: „Willa. Die Seifenoper” w reżyserii Zdenki Pszczołowskiej w Wrocławskim Teatrze Pantomimy (2023), „Baśń o Jakóbie Szeli” w reżyserii Miłosza Pietruskiego we Wrocławskim Teatrze Współczesnym (2024), „Arabela” w reżyserii Piotra Ratajczaka (2025). W latach 2023–2024 uczestniczyła w kursie warsztatowym „Praca nad rolą”, prowadzonym przez Agatę Dudę-Gracz. Interesuje się teatrem dokumentalnym, performatywnością w sztuce, a także poszukiwaniem nowych technik teatru animacji i współczesnych form teatralnych. 

 

Vladyslav Nesterchuk jest studentem drugiego roku filologii ukraińskiej na Uniwersytecie Wrocławskim. Aktywista i członek społeczności LGBTQ+. Aktywnie uczestniczy w życiu studenckim, współtworząc wykłady i wydarzenia poświęcone kulturze ukraińskiej, w szczególności literaturze. Jego działalność artystyczna i społeczna koncentruje się na promowaniu inkluzywności, równości i wolności ekspresji. Jako wolontariusz ukraińskiego niezależnego teatru GAS zajmował się tłumaczeniami, pomocą przy organizacji zbiórek charytatywnych oraz współtworzeniem spektakli. Obecnie jest wolontariuszem Dolnośląskiego Centrum Filmowego – pracuje przy promocji cyklu filmowego „Kino Ukraїna”. Jest współorganizatorem literacko-artystycznych wieczorów „Kuraż”, które łączą poezję, muzykę i działania performatywne. W swojej praktyce twórczej i akademickiej zajmuje się także analizą współczesnych i klasycznych tekstów ukraińskich oraz obcych, poszukując w nich tematów oporu, tożsamości i emocjonalnej autentyczności. Jego twórczość sytuuje się w obszarze wokalistyki, poezji i drag performansu. Traktuje sztukę jako przestrzeń wolności, dialogu i widzialności dla mniejszości.

Partnerzy Ponaduczelnianego Przeglądu Performansu